Üstün Zekalılık

Üstün Zeka Tanımı

Üstün ve Özel Yeteneklilik de denen üstün zeka tanım olarak bireyin, genetik özelliklerle var olan ve çevresel uyaranlarla gelişen  fiziksel büyüme ve gelişim, hareket gelişimi, bilişsel gelişim, dili anlama ve ifade etme yeteneği, sosyal, duygusal ve estetik gelişim alanlarının birinde ve/veya birkaçında ya da hepsinde çeşitli gözlem ve ölçme araçlarıyla uzman kişiler tarafından gözlenen ve/veya ölçülebilen, yaşıtlarından ileri düzeyde olma durumudur.

Dünyada  ve ülkemizde üstün yeteneklilerin genel nüfus içindeki oranları %2 olarak tahmin edilmektedir.

Üstün yetenekli çocukların bir ya da birden çok alanda daha hızlı gelişim göstermekte ve bu çocukların bazı ortak özellikler taşımaktadırlar.

  • Üstün yetenekli çocukların erken dönemlerinde gözlenen özellikler:
     Bebeklikte olağan dışı ataklık
     Uzun dikkat süresi
     Geniş hayal ve imgeleme gücü
     Uykuya daha az ihtiyaç duyma, enerjik olma
     Gelişimsel dönüm noktalarına daha hızlı ilerleme
     Keskin gözlem yapma
     Aşırı merak duyma
  •  Yaratıcılık
  •  Güçlü bellek
     Erken ve olağanüstü dil gelişimi
     Hızlı öğrenme yeteneği
     Aşırı duyarlılık
     Akıl yürütme ve problem çözme becerisi
     Mükemmelliyetçilik
     Sayılar, bulmacalar ve yap-bozlar ile oyun becerisini geliştirme
     Kitaplara aşırı ilgi duyma
     Soru sorma
     İlgi alanının oldukça geniş olması
     Gelişmiş mizah duygusu
     Eleştirel düşünebilme
     İcatlar yapabilme
     Aynı anda birkaç işi yapabilme, yoğunlaşabilme

Bir çocuğun üstün yetenekli olarak görülmesi için yukarıda adı geçen bütün özelliklere sahip olmak zorunda değildir.  Üstün yetenekli bir çocukta öne çıkan bir özellik, bir başka üstün çocukta hiç görülmeyebilir. Dolayısıyla bireysel farklılıkların olabileceği dikkate alınmalıdır

Üstün yetenekli çocuklarda gözlemlenen özellikler tüm çocuklarda belli ölçülerde bulunmaktadır. Üstün yeteneğin bir göstergesi olabilmesi için bu özelliklerden birçoğunun ilgili yaş grubunun doğal olarak gösterdiği ölçülerin üzerinde bir düzeyde çocukta gözleniyor olması gerekmektedir